Tạp chí khoa học

Nghiên cứu đánh giá ảnh hưởng của các dự án đầu tư đến công tác quản lý, sử dụng đất nông nghiệp tại huyện Chương Mỹ, thành phố Hà Nội trong giai đoạn 2000–2010, qua đó đề xuất các giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả quản lý đất nông nghiệp, quản lý dự án đầu tư và ổn định đời sống của người dân bị thu hồi đất. Nghiên cứu tập trung vào hai nhóm dự án có tác động lớn đến đất nông nghiệp, gồm các dự án hạ tầng giao thông và các dự án khu, điểm công nghiệp. Nghiên cứu tiến hành điều tra 1.200 hộ có đất bị thu hồi, trong đó 600 hộ đại diện cho nhóm dự án giao thông và 600 hộ đại diện cho nhóm dự án khu, điểm công nghiệp. Các phương pháp nghiên cứu gồm điều tra thực địa, RRA, PRA, phỏng vấn hộ dân và cán bộ quản lý, thống kê kinh tế, phương pháp so sánh, chuyên gia, chuyên khảo và phân tích các chỉ tiêu môi trường. Dữ liệu được xử lý bằng Excel và MicroStation; đồng thời các mẫu đất, nước và không khí được phân tích để đánh giá ảnh hưởng môi trường tại khu vực dự án. Kết quả nghiên cứu cho thấy các dự án đầu tư đã thúc đẩy phát triển cơ sở hạ tầng, công nghiệp, dịch vụ và chuyển dịch cơ cấu kinh tế của huyện, nhưng đồng thời làm giảm nhanh diện tích đất nông nghiệp, tác động đến quy hoạch sử dụng đất, giá đất, việc làm, sinh kế và môi trường. Trong giai đoạn 2000–2010, diện tích đất nông nghiệp của huyện giảm 1.027,68 ha, trong đó 969,02 ha liên quan đến các dự án nghiên cứu. Bình quân mỗi hecta đất nông nghiệp bị mất ảnh hưởng đến khoảng 4,2 hộ gia đình và 6,5 lao động. Trên cơ sở kết quả nghiên cứu, luận án đề xuất ba nhóm giải pháp chính: giải pháp nâng cao hiệu quả quản lý, sử dụng đất nông nghiệp; giải pháp đối với các dự án đầu tư; và giải pháp dành cho người dân bị thu hồi đất. Các nội dung trọng tâm gồm hoàn thiện hồ sơ địa chính và quy hoạch sử dụng đất, kiểm soát dự án treo, điều chỉnh chính sách giá đất và bồi thường, tăng cường bảo vệ môi trường, đào tạo nghề, tạo việc làm, bố trí đất dịch vụ và hỗ trợ chuyển đổi sinh kế cho người dân bị thu hồi đất.