Bài 36 · Mô hình định lượng, không gian & mô phỏng trong BĐS

Synthetic Control: tạo đối chứng tổng hợp cho can thiệp lớn

Synthetic Control được thiết kế cho tình huống treatment xảy ra ở một đơn vị hoặc một số rất ít đơn vị lớn: một thành phố mở tuyến metro, một khu vực áp zoning mới, một tỉnh thay thuế BĐS. Thay vì chọn một control duy nhất, phương pháp tạo một đối chứng tổng hợp bằng tổ hợp có trọng số của nhiều đơn vị donor.

Giá trị của phương pháp nằm ở tính minh bạch: synthetic control phải tái tạo tốt quỹ đạo outcome và predictors trước treatment. Nếu không khớp tốt trước treatment, counterfactual sau treatment khó đáng tin.

Chuyên đề: Mô hình định lượng, không gian & mô phỏng trong BĐS · Bài 36 · Nhân quả và đánh giá tác động

Biên soạn: ThS. Nguyễn Mạnh Hùng
Đơn vị: GV. Khoa QLĐĐ&BĐS – ĐH Nông Lâm TP.HCM
Email: nguyenmanhhung@hcmuaf.edu.vn

1. Ý tưởng đối chứng tổng hợp

Treated unit có outcome Y₁t. Chọn weights w_j≥0, tổng bằng 1 cho donor units sao cho tổ hợp Σw_jY_jt và predictors gần treated trong pre-period. Sau treatment, gap treated−synthetic là estimated effect.

2. Khi nào Synthetic Control phù hợp?

  • Một treated unit hoặc rất ít units.
  • Có nhiều pre-treatment periods.
  • Có donor pool tương đối tương đồng.
  • Treatment lớn và xảy ra tại thời điểm rõ.
  • Không có donor bị treatment/spillover mạnh.

3. Donor pool

Donors phải không bị can thiệp và có thể tạo counterfactual hợp lý. Không nên đưa khu quá khác chỉ để tăng N. Exclusion donor cần dựa institutional knowledge.

4. Predictor balance và pre-treatment fit

Không chỉ match level outcome đầu kỳ; cần tái tạo quỹ đạo pre-treatment đủ dài và predictors liên quan. RMSPE trước treatment là diagnostic quan trọng.

5. Outcome lags làm predictors

Các lagged outcomes giúp fit mạnh nhưng dùng quá nhiều có thể làm predictors khác ít vai trò. Cần cân bằng fit và structural plausibility.

6. Interpolation trong convex hull

Classic synthetic control dùng weights không âm tổng 1 nên treated cần gần convex hull donor characteristics. Nếu treated quá cực đoan, fit kém và extrapolation bị hạn chế.

7. Placebo-in-space

Lần lượt giả mỗi donor là treated, xây synthetic cho nó rồi so post/pre gaps. Nếu treated gap không nổi bật hơn placebo units, bằng chứng yếu.

8. Placebo-in-time

Đặt giả treatment date trước thật để kiểm phương pháp có tạo gap giả khi chưa có intervention hay không.

9. RMSPE ratio

So post-treatment RMSPE với pre-treatment RMSPE giúp chuẩn hóa fit. Nhưng donor có pre-fit rất tệ cần xử lý cẩn thận trước khi xếp hạng placebo.

10. Anticipation

Giá BĐS có thể phản ứng từ công bố chính sách. Treatment date phải có economic meaning và có thể bỏ giai đoạn anticipation khỏi donor fitting hoặc estimate phase riêng.

11. Spillover

Nếu neighboring cities chịu tác động cùng metro/policy, donor contamination làm synthetic counterfactual bị treatment một phần. Cần loại vùng lân cận hoặc mô hình spillover.

12. Augmented Synthetic Control

Các mở rộng dùng outcome model/ridge để giảm bias khi pre-fit chưa hoàn hảo. Nhưng complexity tăng và vẫn cần donor plausibility.

13. Synthetic DiD

Synthetic Difference-in-Differences kết hợp weighting theo units và time để tăng robustness trong một số setup panel. Đây là mở rộng khác classic SCM, không nên gọi tất cả là cùng phương pháp.

14. Case: một thành phố áp thuế nhà thứ hai

Một city treated, donor 20 cities. Pre 8 năm, post 4 năm. Synthetic tái tạo price index và transactions trước policy. Sau policy, price gap -6% nhưng transaction gap -15%. Placebo cities hiếm khi có gap lớn tương tự.

15. Cấu trúc dữ liệu

unit_idtimetreated_unitpostoutcomepredictor_1predictor_2
CITY012026Q110price_indexincomesupply

16. Khi không phù hợp?

Pre-treatment fit kém, donor pool nhỏ/contaminated, treatment xảy ra dần, nhiều treated units hoặc outcome quá biến động có thể làm DiD, panel methods hay Bayesian structural time series phù hợp hơn.

17. Sai lầm

  • Chọn donor sau khi thấy post result.
  • Pre-fit kém vẫn báo effect.
  • Donor bị spillover.
  • Không placebo.
  • Treatment date bỏ anticipation.
  • Dùng synthetic control với chỉ 2 pre-periods.

18. Bài tập thực hành

Thiết kế Synthetic Control cho một thành phố mở metro đầu tiên. Xác định donor pool, 10 pre-periods, predictors, RMSPE criterion, placebo-in-space/time và spillover exclusion rule.

19. Pre-treatment horizon dài tới đâu?

Không có số kỳ cố định, nhưng cần đủ để chứng minh treated và synthetic đồng chuyển động qua nhiều biến động trước can thiệp. Một pre-period dài nhưng toàn thị trường quá yên ổn có thể ít thông tin hơn giai đoạn có nhiều shocks.

20. Convex hull và extrapolation

Nếu treated city giàu nhất, tăng trưởng nhất và không donor nào gần, classic nonnegative weights không thể match. Đây là cảnh báo thiết kế chứ không phải lỗi để sửa bằng weights âm tùy tiện. Augmented methods có thể extrapolate nhưng assumptions tăng.

21. Inference với một treated unit

Không có sampling framework đơn giản như regression hàng nghìn observations. Placebo hoặc randomization-style comparisons thường được dùng: effect của treated phải bất thường so distribution placebo gaps. Interpretation phụ thuộc exchangeability giữa treated và donors.

22. Synthetic Control và nhiều outcomes

Một policy có thể làm price giảm nhưng transactions giảm mạnh hơn. Nên xác định primary outcome và dùng outcomes phụ kiểm cơ chế. Không chọn outcome có gap đẹp nhất sau khi xem kết quả.

Ghi nhớ trong 30 giây

  • Synthetic Control tạo counterfactual từ tổ hợp donors.
  • Pre-treatment fit là điều kiện cốt lõi.
  • Donor pool và spillover quyết định độ tin cậy.
  • Placebo tests rất quan trọng.
  • Effect sau treatment chỉ đáng tin nếu synthetic trước treatment thực sự giống treated.

Nguồn tham khảo

  • Abadie, Diamond & Hainmueller – Synthetic Control Methods for Comparative Case Studies.
  • Abadie (2021), Using Synthetic Controls: Feasibility, Data Requirements, and Methodological Aspects, Journal of Economic Literature.

Bài tiếp theo: Event Study và Robustness Checks: tác động xuất hiện khi nào và có bền không?

📚 Xem toàn bộ 45 bài trong series Mô hình định lượng, không gian & mô phỏng trong BĐS